Home Vijesti Dogodilo se na današnji datum, 18. oktobar

Dogodilo se na današnji datum, 18. oktobar

Danas je petak, 18. oktobar, 291 dan 2019. Do kraja godine ima 74 dana.

1469. – Kraljica Isabela od Kastilje udala se za aragonskog kralja Fernanda Drugog, čime su pod jednom krunom ujedinjene gotovo sve španske hrišćanske zemlje.

1685. – Francuski kralj Luj Šesnaesti poništio “Nantski edikt”, lišivši hugenote /protestante/ svih vjerskih i građanskih sloboda koje im je 1598. garantovao kralj Anri Četvrti.

1692. – Postavljen kamen temeljac Petrovaradinske tvrđave kod Novog Sada, na ruševima srednjovjekovne tvrđave na uzvišenju 40 metara iznad Dunava. Nova tvrđava se sastojala od Gornjeg i Donjeg grada, imala je visoke bedeme i bila je okružena šančevima u koje je puštana voda.

1697. – Rođen italijanski slikar Đovani Antonio Kanal, poznat kao Kanaleto, jedan od najboljih pejzažista 18. vijeka, majstor dočaravanja atmosfere i vedrog prozračnog kolorita. Najviše je slikao Veneciju, njene kanale i palate.

1842. – Rođen srpski političar, ekonomista, diplomata, istoričar i pisac Čedomilj Mijatović, član Srpske kraljevske akademije, utemeljivač Narodne banke Srbije, profesor ekonomije na Velikoj školi u Beogradu. Poslije završenog Liceja u Beogradu studirao je političko-ekonomske nauke u Minhenu, Lajpcigu, Cirihu i Beču. Između 1873. i 1889. bio je više puta ministar inostranih poslova i ministar finansija. Kao šef srpske diplomatije potpisao je s Austro-Ugarskom 1881. “Tajnu konvenciju”, a kao ministar finansija uveo je dinar kao novčanu jedinicu Srbije i metarski sistem mjera. Odlučujuće je doprinio izgradnji željeznica u Srbiji i njenom uključivanju u svjetske finansijske tokove. Prvi je u Srbiji počeo da sistematski izučava privrednu istoriju. Mnogo je prevodio s engleskog jezika, uključujući “Istoriju civilizacije u Engleskoj” Henrija Tomasa Bakla. Poslije pada dinastije Obrenović 1903. napustio je Srbiju i otišao u London, gdje je živio do smrti 1932. Djela: “Izvod iz političke ekonomije”, “Nauka o državnom gazdinstvu ili nauka o financiji”, “Istorija trgovine”, “Financije srpskog kraljevstva”, “Ikonija, vezirova majka”, “Rajko od Rasine”, “Knez Gradoje od Orlova grada”, “Đurađ Branković”, “Uspomene balkanskog diplomate”.

1856. – Rođen srpski geolog i političar Jovan Žujović, geolog svjetskog glasa, utemeljivač geološke nauke u Srbiji, predsjednik Srpske kraljevske akademije, profesor Beogradskog univerziteta, član mnogih inostranih društava i akademija. Osnovao je Srpsko geološko društvo, Mineraloško-geološki zavod i časopis “Geološki anali Balkanskog poluostrva”. Autor je mnogih radova iz svih oblasti geologije i prve geološke karte Srbije i Jugoslavije. Bio je ministar prosvjete i spoljnih poslova Srbije i jedan od osnivača Republikanske demokratske stranke. U politiku je ušao pod uticajem Živojina Žujovića i Svetozara Markovića. Djela: “Geologija Srbije 1 i 2”, “Topografska i petrografska geologija”, “Opšta geologija”.

1860. – Britanske trupe spalile do temelja Juanmingjuan, ljetnju carsku palatu u Pekingu.

1865. – Umro engleski državnik Henri DŽon Templ, poznat kao lord Palmerston, dvaput premijer između 1855. i 1865. Organizovao je “Opijumski rat” protiv Kine i Krimski rat protiv Rusije i bio je inicijator gušenja antikolonijalnih ustanaka u Indiji i Kini.

1867. – SAD formalno preuzele suverenitet nad Aljaskom, koju su 30. marta 1867. kupile od Rusije za samo 7,2 miliona dolara.

1893. – Umro francuski kompozitor Šarl Guno, s Kamijem Sen-Sansom glavni predstavnik klasicizma u francuskoj muzici 19. vijeka. Operama “Romeo i Julija” i “Faust” se suprotstavio italijanskom operskom stilu. Popularna je njegova obrada prvog klavirskog preludijuma Johana Sebastijana Baha , a solo pjesmama je uticao na kasnije francuske kompozitore.

1910. – Rođen srpski kompozitor, dirigent i muzikolog Vojislav Vučković, koji je u Pragu završio Konzervatorijum i Majstorsku školu, gdje je i doktorirao. U Beogradu je bio profesor Muzičke škole “Stanković”, dirigent Beogradske filharmonije i saradnik više listova i časopisa. Između dva svjetska rata je učestvovao u radničkom pokretu, organizovao studentske i radničke horove, bavio se muzičkom kritikom. Uhapsila ga je specijalna policija u okupiranom Beogradu i strijeljan je 1942. Djela: simfonijske poeme “Ozareni put”, “Burevesnik”, “Herojski oratorijum”, balet “Čovek koji je ukrao sunce”.

1919. – Rođen kanadski državnik Pjer Eliot Trudo, premijer od 1968. do 1979. i od 1980. do 1984.

1922. – Osnovana Britanska radio-kompanija Bi-Bi-Si.

1925. – Rođena grčka glumica Melina Merkuri, veoma angažovana šezdesetih godina 20. vijeka u borbi protiv vojne hunte, potom ministar kulture u vladi grčkih socijalista. Filmovi: “Stela”, “Onaj koji mora da umre”, “Ciganin i džentlmen”, “Nikad nedjeljom”, “Fedra”, “Pobjednici”, “Jednom nije dovoljno”, “Maja i Brenda”, “Lizistrata”, “Slatka ptica mladosti”, autobiografija “Ja sam rođena Grkinja”.

1931. – Umro američki pronalazač Tomas Alva Edison, koji je zadužio svijet mnogim pronalascima, poput sijalice sa ugljenim vlaknom, fonografa /gramofon/, mikrofona, fonometra. Usavršio je i telegraf i akumulator, znatno poboljšao dinamo-mašinu, pronašao kinetoskop i prvi primijenio celuloidnu filmsku traku od 35 milimetara. Sagradio je prvi filmski atelje u svijetu. Registrovao je više od hiljadu pronalazaka, a savremenici su ga smatrali “prvim dobrotvorom čovječanstva”.

1967. – Sovjetski vasionski brod “Venera 4” ušao u atmosferu Venere i emitovao je podatke na Zemlju dok nije izgubio kontakt 27 kilometara iznad površine Venere.

1982. – Umro francuski državnik Pjer Mandes Frans, vođa lijevog krila Radikalsocijalističke partije, koji je, pošto je 1954. postao premijer, okončao francusku vojnu intervenciju u Indokini. Vlast je izgubio 1955. zbog privrednih problema i pobune u Alžiru. U Drugom svjetskom ratu se borio u Pokretu otpora do 1942, poslije čega se prebacio u London i učestvovao u vazduhoplovnim akcijama saveznika u sastavu bombarderske grupe “Loren”.

1991. – Beogradska televizija počela da emituje program posredstvom satelita.

1998. – Najmanje 700 ljudi poginulo prilikom eksplozije naftovoda na jugu Nigerije.

1998. – Tajvanski izaslanik Ku Čen Fu, na kraju šestodnevne posjete Kini, razgovarao s kineskim predsjednikom Đangom Ceminom, što je bio prvi susret na najvišem nivou dviju strana nakon 1949. godine.

2004. – U Haškom sudu počeo dokazni postupak odbrane na suđenjima ratnim komandantima muslimanskih snaga Enveru Hadžihasanoviću i Amiru Kuburi, optuženim za ratne zločine nad hrvatskim civilima i pripadnicima HVO-a, počinjenim u centralnoj Bosni 1993. Godine.

Let’s block ads! (Why?)